RSV ở trẻ em: Nhận biết sớm dấu hiệu viêm phổi do virus hợp bào hô hấp

Virus hợp bào hô hấp (RSV) có thể gây các triệu chứng ban đầu giống cảm lạnh như ho, sốt, chảy mũi, nhưng ở trẻ nhỏ, đặc biệt trẻ dưới 6 tháng tuổi, bệnh có thể tiến triển xuống đường hô hấp dưới gây viêm tiểu phế quản hoặc viêm phổi. Cha mẹ cần nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường về hô hấp, khả năng bú và tình trạng toàn thân để đưa trẻ đi khám kịp thời.

    Một số triệu chứng như ho, sốt, chảy mũi ở trẻ thường khiến cha mẹ nghĩ đến cảm lạnh thông thường. Tuy nhiên, đây cũng có thể là những biểu hiện ban đầu của nhiễm virus hợp bào hô hấp (RSV) – một trong những tác nhân thường gây bệnh đường hô hấp ở trẻ nhỏ.
    Mới đây, một trẻ 4 tháng tuổi được gia đình đưa đến Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Hợp Lực sau nhiều ngày tự điều trị tại nhà nhưng tình trạng không cải thiện. Trẻ xuất hiện sốt từng cơn, ho có đờm, chảy mũi cùng một số triệu chứng giống cảm cúm.
    Tại Khoa Nhi – Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Hợp Lực, sau khi được thăm khám và thực hiện các cận lâm sàng cần thiết, trẻ được chẩn đoán viêm mũi họng cấp kèm viêm phổi do virus hợp bào hô hấp (RSV).

Bác sĩ Hoàng Thị Quỳnh khuyến cáo cha mẹ không chủ quan trước các triệu chứng ho, sốt, chảy mũi ở trẻ nhỏ

RSV là gì và vì sao trẻ nhỏ, đặc biệt trẻ dưới 6 tháng tuổi, cần được theo dõi sát?
    Virus hợp bào hô hấp (RSV) là một trong những virus phổ biến gây nhiễm trùng đường hô hấp ở trẻ. Bệnh thường khởi đầu với các biểu hiện khá giống cảm lạnh như chảy mũi, ho, sốt, bú kém.
    Ở một số trẻ, đặc biệt là trẻ còn nhỏ, virus có thể lan xuống đường hô hấp dưới, gây viêm tiểu phế quản hoặc viêm phổi. Khi bệnh tiến triển, trẻ có thể xuất hiện thở nhanh, khó thở, thở gắng sức, bú kém hoặc bỏ bú. Trường hợp nặng có thể xuất hiện tình trạng thiếu oxy và cần được hỗ trợ hô hấp.
    Trẻ dưới 6 tháng tuổi cần được cha mẹ theo dõi đặc biệt sát sao khi mắc các bệnh lý hô hấp. Ở độ tuổi này, trẻ chưa thể tự biểu đạt cảm giác khó thở, mệt hoặc khó chịu, trong khi diễn biến bệnh có thể thay đổi nhanh chóng.
    Cha mẹ cần chú ý những dấu hiệu như trẻ bú kém, thay đổi nhịp thở, thở bất thường, mệt hơn, tím tái hoặc khó đánh thức. Đây có thể là những dấu hiệu cảnh báo bệnh đang diễn tiến nặng và trẻ cần được đưa đến cơ sở y tế để đánh giá.

Nhiễm RSV có cần dùng kháng sinh không?
    RSV là virus nên kháng sinh không có tác dụng điều trị virus RSV. Điều trị nhiễm RSV chủ yếu là điều trị hỗ trợ, kiểm soát triệu chứng và theo dõi sát tình trạng của trẻ.
    Tùy mức độ bệnh, bác sĩ có thể hướng dẫn đảm bảo trẻ được cung cấp đủ dịch, vệ sinh mũi, hạ sốt khi cần và hỗ trợ hô hấp khi có chỉ định. Trong quá trình điều trị, các yếu tố như nhịp thở, tình trạng hô hấp, khả năng bú và nguy cơ mất nước cần được theo dõi thường xuyên.
    Kháng sinh chỉ được bác sĩ cân nhắc khi có căn cứ cho thấy trẻ đồng thời mắc nhiễm khuẩn do vi khuẩn, chứ không sử dụng kháng sinh để điều trị RSV.
    Tại Khoa Nhi – Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Hợp Lực, trẻ được điều trị dựa trên tình trạng thực tế, đồng thời theo dõi sát hô hấp, khả năng bú và diễn tiến bệnh. Sau quá trình điều trị, tình trạng của trẻ đã cải thiện và tiếp tục được theo dõi.

Trẻ ho, sốt, chảy mũi khi nào cần đi khám?
    Theo Bác sĩ Hoàng Thị Quỳnh – Phó Trưởng khoa Nhi, cha mẹ nên đưa trẻ đi khám khi xuất hiện một trong những dấu hiệu sau:
    - Ho, sốt hoặc chảy mũi kéo dài, triệu chứng ngày càng tăng.
    - Bú kém, bỏ bú, trẻ mệt hoặc quấy khóc bất thường.
    - Thở nhanh, khó thở, thở gắng sức hoặc có bất thường trong nhịp thở.
    - Tím tái, li bì, khó đánh thức hoặc tình trạng sức khỏe xấu đi nhanh chóng.
    Đặc biệt, với trẻ dưới 6 tháng tuổi, cha mẹ không nên chủ quan khi trẻ xuất hiện các triệu chứng hô hấp, nhất là khi có bú kém hoặc thay đổi nhịp thở. Trẻ cần được thăm khám để bác sĩ đánh giá chính xác tình trạng và mức độ bệnh.
    Cha mẹ không nên tự ý mua và sử dụng kháng sinh, thuốc ho hoặc thuốc cảm cho trẻ khi chưa có chỉ định của bác sĩ. Việc sử dụng thuốc không phù hợp có thể không giúp cải thiện bệnh, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ.
    Khi trẻ có các dấu hiệu bất thường về hô hấp, đặc biệt là trẻ còn nhỏ, việc thăm khám sớm, theo dõi sát và xử trí phù hợp có ý nghĩa quan trọng trong việc hạn chế nguy cơ bệnh diễn tiến nặng.